Cezayir

Wikipediya ra ensiklopediya xosere
Jump to: şiyayış, Cı geyre
Cezayir
الجمهورية الجزائرية الديمقراطية الشعبية (Erebki)
ⵟⴰⴳⴷⵓⴷⴰ ⵜⴰⵎⴻⴳⴷⴰⵢⵜ ⵜⴰⵖⴻⵔⴼⴰⵏⵜ ⵜⴰⵣⵣⴰⵢⵔⵉⵜ (Berberki)
République démocratique populaire d'Algérie (Fransızki)
Desmal û Arma
Flag of Algeria.svg Seal of Algeria.svg
Slogan: بالشّعب وللشّعب
Marş: Kassaman
Xerita
Algeria (orthographic projection).svg
Şınasiye
Zıwan Erebki, Berberki, Fransızki
Paytext Sûka Cezayiri
Sûka tewr gırde Paytext
Sazbiyayış 1962
Cıwiyayış
Şar Erebê Berberi
Hıkumet Cumhuriyet
Serdar Abdelaziz Bouteflika
Din İslam
Erd 2,381,741 km2
Nıfuso texminki 40,400,000
Sıxletiye 15.9/km2
Ekonomiye
Berê keyeyê nêzelali 168.318
Endekse gırdbiyayışe merduman 0.736
Pere Dinar
Kodê perey DZD
Cayge
Wext CET (UTC+1)
İnternet .dz
Kodê têlefoni +213

Cezayir mıntıqa ra zımeyê (şımalê) qıtay Afrika dero. Zımey (Şımalê) Cezayir de Deryao Sıpê (Deryao Miyanên); veroc (cenub) de Moritanya, Mali u Nijer; (rocvetış, şerq) de Tunus u Libya; rocawan (ğerb) de Fas u Sahraya Gerb estê. Paytextê Cezayir Suke Cezayiro. Cezayir ezaê Mıletê Yewbiyayey u Yewiya Erebia.

Tarix[bıvırne | çımey bıvırne]

Tarixê Cezayir zaf acıkliya. Ewelunra Berberun ronıştı bı. Feqat beneta serunra 200 - 800 da İmperatoriya Roma u İmperatoriya Bizansi erdê Cezayir işğal kerd. Seserra 8. daEmevi Erebun hıkum kerd Cezayir u Berberun piyeri İslamiyet qebul kerde. Seserra 15. da İspanya hucum kerd da Cezayir. Feqat Barbaros İmperatoriya Usmanıcan ra yardım vaşt. Seserran 15 - 19. da Cezayir gırêdaey İmperatoriya Usmanıcan.

Seserran 19. Fransa Cezayir işğal kerd u Cezayir biya koloniya/mıstemera Fransa. Eskerê Fransa zaf terteley kerd u dızda erdê şarê Cezayirun. Serrun ra 1954 - 1962 şare Cezayirun fetılna zulumkar Fransa. Feqat ewra şarê Cezayir raxat niya; cenga sivilun raxat ni deci.

İklım u sûki[bıvırne | çımey bıvırne]

İklimê Cezayir vuriyeno. Zımeyê (Şımalê) Cezayir da, iklim weşa. Feqat veroce (cenub) Cezayir zaf germina; tici zaf erzena. Verocê (cenubê) Cezayir colun ra vıraziya. Mıntıqa ra Deryao Sıpê (Deryao Miyanên) de hewa zaf wenika.

Sûkê (Bacarê) Gırdi:

Sûka Cezayiri merkezê iqtısad u siyasetê Cezayira. Banê tarixi zafa.

Xaritay Cezayiri

Nıfus[bıvırne | çımey bıvırne]

Nıfusê Cezayiri 32 milyono. % 90 şarê Cezayir ronıştı ya zımeyê (şımalê) Cezayir. % 99 şarê Cezayir Ereba u Berbera. % 99 şare Cezayir Mısılmana. Merdumê ğeribi taêya. Zıwano resmi Erebkiyo; feqat % 20 merdumê Cezayir Berberki qısey kenê. Nuskar u wendoğê xo zafê.

Ekonomiye[bıvırne | çımey bıvırne]

İqtısad ê Cezayir qewetın niyo. Endustriy petrol u qaz zaf muhima. Standardê xeyat hol niya.

Çımey[bıvırne | çımey bıvırne]