Erebıstanê Seudi

Wikipediya ra ensiklopediya xosere
Jump to: şiyayış, Cı geyre
Nuvola apps icon
Eno nuşte standardanê Wikipediya ra peyser mendo u mizanê xo rınd niyo!

Eno nuşte gani dest ra ravêro u reyna bınusiyo!

Tı şenay ma rê desteg bıbe. Qandê destegi, keso ke eno not nuşto tarixê vurnayışi dero u be ey/aye irtıbat kewe.



Erebıstanê Seudi
Flag of المملكة العربية السعودي Coat of arms of المملكة العربية السعودي
Desmale Arma
Location of المملكة العربية السعودي
Paytext Riyad
Bacarê tewr gırdi Riyad
Zıwan Erebki
Hukmat Monarşiye/Teokrasiye
Erd  
 - Pêro-piya 2,149,690
 - % awe (%) 0.1
Nıfus  
 - Pêro-piya 25,192,720
 - Sıxletiya nıfusi serê km² 13/km²
Yewiya perey Riyal (SAR)
Wareyê saete +3
Kılmkerdışê pela interneti .sa
Kodê têlefoni +966

Erebıstanê Seudi mıntıqa ra rocawanê (ğerb) qıtaya Asya dero. Zımeyê (Şımalê) Erebıstanê Seudi de İraq, Kuweyt u Urdun; veroc (cenub) de Yemen u Uman; rocawan (ğerb) de Mısır u Deryayo Sûr; rocakewtene (rocvetış, şerq) de Xelicê İrani, Yewiya Emiranê Erebi, Qeter u Bahreyn estê. Paytextê Erebıstanê Seudi Riyado. Sistemê idareyê Erebıstanê Seudi monarşiya teokratika. Erebıstanê Seudi ezayê Mıletê Yewbiyayey, Yewiya Erebi u OPECio.

Tarix[bıvurne | çımey bıvurne]

Tarix u medeniyetê Erebıstanê Seudi zaf dewletiyo. Ewelun ra Erebun runistiya. Mekka u Medina ca Islamiyeta; Islamiyet Medinera u Mekkara umey dinya. Waxte serserun 6, Erebun Erebıstanê Seudi ra hıkum kerd dinya. Erdê İraqi zaf işğali diy: Moğolan, Tırkan u İngilizun. Seserra 15, İmparatoriya Usmanıcan Erebıstanê Seudi feth kerd. Seserunra 15 - 19 İmparatoriya Usmanıcan hukim xu na ro. Feqat waxte Cengê Dınyaê I., seyhu Erebu Britanya Gırde itifak kerd u fetilna İmparatoriya Usmanıcan. Serra 1932i de Erebıstanê Seudi xo reyna ra, xoser ilan kerd.

İklım u sûki[bıvurne | çımey bıvurne]

İklımê Erebıstanê Seudi zaf kuriye. Çoli tey estê, zaf huşkê. Sile u waru zaf ni waren. Feqat nezfi deryaun ra hewa u iklım wesa.

Bacarê gırdi:

  • 1. Riyad, Nıfuse: 4,260,000
  • 2. Cidde, Nıfuse: 2,700,000
  • 3. Mekka, Nıfuse: 1,294,168
  • 4. Medina, Nıfuse: 918,889
  • 5. Damman, Nıfuse: 750,000

Sûka Riyad zaf raver şiya. Banê xeylê berzi u bınaê ke hetê mımarine de mıkemmel vıraziyaê, estê; bacarê dewizio, paytextê borsao, merkezê iqtısad u siyasetê Erebıstanê Seudi.

Xerita Erebıstanê Seudi

Nıfus[bıvurne | çımey bıvurne]

Nıfusa Erebıstanê Seudi 25 milyonia. Etnisiteye Erebıstanê Seudi Arapkiyo; feqat tae İranki, Malayki u sare Ewropa u Amerika tedi esta. Dinê Erebıstanê Seudi İslamo, mezhebo resmi Sunniyo. Ehlê Heqi taê esta. Musewiy cinyo. Zıwano resmi Erebkiyo. Nuskar u wendoğê xo zaf niya. Zaf merdume dewunra runisti.

İqtisad[bıvurne | çımey bıvurne]

İqtısadê Erebıstanê Seudi ne zaf qewetıne, ne zaf qewetıne niya. Zaf mintiqun peyser menda; feqat zaf mıntıqun raver şiya. Standarde xehat zaf xirap niya. Erebıstanê Seudi zaf petrol u qaz roşena; dınya de ê yewina (1). Fiyatu petral zaf biya way; Erebıstanê Seudi biya zaf zengun.

Çımey[bıvurne | çımey bıvurne]