Zazakiyê Hemıne ya ki Zazakiyo Standard ya ki Zazakiyê serê fekan , yew projey standardizekerdena Zazakiyo ke be raya ilmê zıwani u metodê zıwanşınasiye u etimolociye niyeno ro, vıraziyeno. Fêl u emelê cı diyalektan u fekan sero yew zıwanê nuştene bêro meydan ke bılxasa ilm u medya u wendış (perwerdiye) de bıgureniyo. Coke ra Zazakiyê Hemıne vaciyeno. Nuştoği ke namey xeylê fıkran ra ya ki namey yew dezgehi ra ya ki medya de, çı ke kolektif de elaqedaro, bınusê, o taw Zazakiyê Hemıne bıgureynê. Labelê seba (qandê) ke fek u diyalekti ki vındi mebê, wexto ke kes namey xo ra çiyê nuseno, hêkate, şıire, kılami, nuşteo folklorik, nuşteyê nê nuşteyê, wa fekê xo ra ki bınuso.
Bıngehê Zazakiyê Hemıne yew projey ra veciyeno meydan. Kılmek ra, nê projey de be metodê zıwanzaniya tarixiye qaytê fekanê Zazakiyê ewroênan beno. Jû çekuye ra xeylê varyanti her zıwan de benê; nê varyantan ra hetê tarixê vıriyayışê (bedeliyayışê) vengan ra kamci ke esıl ra nezdi mendo, o varyant çıniyeno we (vicniyeno). Zazaki na derheq ke wahêrê taliyê dê rındio, çunke ailay/keyey zıwanê İrankiy zıwanê Hind-Ewropa miyan de tewr zêde nusiyaeyan de ca gêno. Yani, zıwananê İrankiyan ra 2500 serre ra nat xeylê zıwani nusiyaeyê u resaê roca ewroyêne; zey Farskiyo Kehan , Ewısta , Partki , Pehlewki , Zıwanê Saka , Baktrki , Xwerezmki , Soğdki u zıwanê İrankiyê ewroyêni, tewr zêde ki Farski . Nê zıwani pêro -raşteraşt nêbo, yanbeki bo ki- roşti erzenê tarixê Zazaki.
Be Zazakiyê Hemıne fêl u emelê xo oyo ke her zıwan rê çağê tekniki rê yew standard lazımo ke zıwano kolektif bo. Çunke namey dezgehan, enstituyan, nuştanê ilmiyan, nuştanê mecmuan ra, êyê ke xıtabê qıseykerdoğanê ê zıwani pêrıne kenê, merdum nêşeno jû mıntıqa ya ki fekê esas bıgêro u bınuso. Zıwano standard, her çıqas ke beno, gani êyê ke pê wendış u nuştışê Zazaki zanenê u fekê xo ra ğeyr fekanê binan ki zanê, cı rê rehet bo. Zıwano standard nêno na mena ke zey xeylê zıwananê resmiyan de merdum gani tenya be zıwanê standardi bınuso. Dıweli estê ke, feki, diyalekti hewna tede giyane u cınde qısey benê u nusiyenê ki.
Nuşteyê ke namey ferdan, kesan ra nusiyenê ya ki şıiri, lawıki/deyri, edebiyato mehelli gani be fekê a mıntıqa bınusiyê ke wa feki vındi mebê. Çıra ke feki, lehcey/diyalekti zenginiya yew zıwani mocnenê. Heto bin ra ki xora adetê edebiyatê Zazayan de heta nıka heni biyo ke her kesi be fekê xo nuşto, deyri vatê, kıtab u meqaley nuştê. Nê waran de fekê mehelli gani bışevekiyê, hefz bê.
Nuşteyê ke namey yew kolektifi ra, cemaet, komele, hıkumet, medya (TV, pêseroke, rocname/qezeta, radyo, internet), ensiklopediye, ilm, edebiyato çarnae (tercume), edebiyato mıli, çı beno bıbo, eke namey yew ra zêde kesi ra nusiyenê, uca zıwano standard kewno kar.
Pêrıne rê:
Cınsiyet
Halo raşt
Halo çewt
neri -ê -ê
mayki -a , -ay -a , -ay
sıxlet -ê -anê
Pêrıne rê:
Cınsiyet
Halo raşt
Bendê sıfeti
neri -o -
mayki -a -e
sıxlet -ê -i
Cınsiyet
Halo çewt
Bendê sıfeti
neri -ê -i
mayki -a -e
sıxlet -anê -an
Nameo neri
Kes
Halo raşt
Halo çewt
Be kopula ya ki izafet
kesê 1., yewkek ez mı mın -
kesê 2., yewkek tı to toy -
kesê 3., yewkek, neri o ey ey -
kesê 3., yewkek, maykek a ae a -
kesê 1., sıxlet ma ma ma -
kesê 2., sıxlet şıma şıma şıma -
kesê 3., sıxlet ê inan inan -
Nişan
Dûri
Nezdi
Zehf nezdi
yewkek, neri o no eno
yewkek, maykek a na ena
sıxlet ê nê enê
(Zemirê ke estûna raşti de, eke atributifê, yani be name ra pia vaciyenê, vac. nê vılıkan „bu çiçekleri[n]“)
Nişan
Dûri, atributif
Nezdi, atributif
Zehf nezdi, atributif
yewkek, neri ey , ê ney , nê eney , enê
yewkek, maykek ae , a nae , na enae , ena
sıxlet inan , ê ninan , nê eninan , enê
Nê qısmi rê etıya de ki niya dên/bewnên: Zazaki de wexti (gramer)
biyene
Qalıbê motışi
Qalıbê waştene
kesê 1., yewkek -an , ezan -i , ez bi
kesê 2., yewkek, neri -ê , tıyê -ê , tı bê
kesê 2., yewkek, mayki -ay , tıyay -ê , tı bê
kesê 3., yewkek, neri -o , oyo -o , o bo
kesê 3., yewkek, mayki -a , awa -o , a bo
kesê 1., sıxlet -ime , mayme -ime , ma bime
kesê 2., sıxlet -ê , şımaê -ê , şıma bê
kesê 3., sıxlet -ê , êyê -ê , ê bê
(Fêlê ke wexto ravêrde de be –rd- qediyenê, labelê
beşna wextê nıkay ke –r- erzenê)
werdene
Qalıbê motışi
Qalıbê waştene
kesê 1., yewkek -an , ez wenan -i , ez bıweri
kesê 2., yewkek, neri -ê , tı wenê -ê , tı bıwerê
kesê 2., yewkek, mayki -ay , tı wenay -ê , tı bıwerê
kesê 3., yewkek, neri -o , o weno -o , o bıwero
kesê 3., yewkek, mayki -a , a wena -o , a bıwero
kesê 1., sıxlet -ime , ma wenime -ime , ma bıwerime
kesê 2., sıxlet -ê , şıma wenê -ê , şıma bıwerê
kesê 3., sıxlet -ê , ê wenê -ê , ê bıwerê
kerdene
werdene
Qalıbê Emri yewkek
|
|
Qalıbê Emri sıxlet
|
|-
|
kesê 2.
|
-e
bıke!
-ên
bıkerên!
|-
|
nêbiyayış
|-
|
kesê 2.
|
-e
bıwere!, bure!
-ên
bıwerên!, burên!
|-
|
nêbiyayış |
mewe!
me-
mewerên!
veciyaene
Qalıbê motışi
Qalıbê waştene
kesê 1. yewkek
-an
ez veciyenan
-
ez veci
kesê 2. yewkek neri
-ê
tı veciyenê
-yê
tı veciyê
kesê 2. yewkek mayki
-ay
tı veciyenay
-yê
tı veciyê
kesê 3. yewkek neri
-o
o veciyeno
-yo
o veciyo
kesê 3. yewkek mayki
-a
a veciyena
-yo
a veciyo
kesê 1. sıxlet
-ime
ma veciyenime
-me
ma vecime
kesê 2. sıxlet
-ê
şıma veciyenê
-yê
şıma veciyê
kesê 3. sıxlet
-ê
ê veciyenê
-yê
ê veciyê
veciyaene
Qalıbê Emri yewkek
Qalıbê Emri sıxlet
kesê 2.
-ye
veciye!
-yên
veciyên!
nêbiyayış
me-
meveciye!
me-
meveciyên!
amaene
Qalıbê motışi
nêbiyayış
Qalıbê waştene
kesê 1. yewkek
-an
ez yenan
ez nênan
-ri
ez bêri
kesê 2. yewkek neri
-ê
tı yenê
tı nênê
-rê
tı bêrê
kesê 2. yewkek mayki
-ay
tı yenay
tı nênay
-rê
tı bêrê
kesê 3. yewkek neri
-o
o yeno
o nêno
-ro
o bêro
kesê 3. yewkek mayki
-a
a yena
a nêna
-ro
a bêro
kesê 1. sıxlet
-ime
ma yenime
ma nênime
-rime
ma bêrime
kesê 2. sıxlet
-ê
şıma yenê
şıma nênê
-rê
şıma bêrê
kesê 3. sıxlet
-ê
ê yenê
ê nênê
-rê
ê bêrê
amaene
Qalıbê Emri yewkek
Qalıbê Emri sıxlet
kesê 2.
-ê
bê
-ên
bêrên!
nêbiyayış
m-
mê!
m-
mêrên!
remaene
Qalıbê motışi
Qalıbê waştene
kesê 1. yewkek
-an
ez remenan
-i
ez bıremi
kesê 2. yewkek neri
-ê
tı remenê
-ê
tı bıremê
kesê 2. yewkek mayki
-ay
tı remenay
-ê
tı bıremê
kesê 3. yewkek neri
-o
o remeno
-o
o bıremo
kesê 3. yewkek mayki
-a
a remena
-o
a bıremo
kesê 1. sıxlet
-ime
ma remenime
-ime
ma bıremime
kesê 2. sıxlet
-ê
şıma remenê
-ê
şıma bıremê
kesê 3. sıxlet
-ê
ê remenê
-ê
ê bıremê
remaene
Qalıbê Emri yewkek
Qalıbê Emri sıxlet
kesê 2.
bı-
bıreme!
bı-
bıremên!
ronıştene
Qalıbê motışi
Qalıbê waştene
kesê 1. yewkek
-an
ez nışenan ro
-i
ez ronışi
kesê 2. yewkek neri
-ê
tı nışenê ro
-ê
tı ronışê
kesê 2. yewkek mayki
-ay
tı nışenay ro
-ê
tı ronışê
kesê 3. yewkek neri
-o
o nışeno ro
-o
o ronışo
kesê 3. yewkek mayki
-a
a nışena ro
-o
a ronışo
kesê 1. sıxlet
-ime
ma nışenime ro
-ime
ma ronışime
kesê 2. sıxlet
-ê
şıma nışenê ro
-ê
şıma ronışê
kesê 3. sıxlet
-ê
ê nışenê ro
-ê
ê ronışê
nêbiyayış
ro nê-
ez ro nênışenan,
ez nênışenan ro
ro me-
ro nê-
ez ro menışi
ez ro nênışi
ronıştene
Qalıbê Emri yewkek
Qalıbê Emri sıxlet
kesê 2.
ro-
ronışe!
ro-
ronışên!
nêbiyayış
ro me-
ro menışe!
ro me-
ro menışên!
biyene
Qalıbê motışi
Qalıbê waştene
(bı-)
kesê 1. yewkek
-an
ez benan
-i
ez (bı-)bi
kesê 2. yewkek neri
-ê
tı benê
-ê
tı bê
kesê 2. yewkek mayki
-ay
tı benay
-ê
tı bê
kesê 3. yewkek neri
-o
o beno
-o
o bo
kesê 3. yewkek mayki
-a
a bena
-o
a bo
kesê 1. sıxlet
-ime
ma benime
-me
ma bime
kesê 2. sıxlet
-ê
şıma benê
-ê
şıma bê
kesê 3. sıxlet
-ê
ê benê
-ê
ê bê
biyene
Qalıbê Emri yewkek
Qalıbê Emri sıxlet
kesê 2.
(bı-)
be!, bıbe!
bı-
bên!, bıbên
nêbiyayış
me-
mebe!
me-
mebên!
şiyene
Qalıbê motışi
Qalıbê waştene
kesê 1. yewkek
-an
ez veciyenan
-ri
ez şori, şêri
kesê 2. yewkek neri
-ê
tı veciyenê
-rê
tı şorê, şêrê
kesê 2. yewkek mayki
-ay
tı veciyenay
-rê
tı şorê, şêrê
kesê 3. yewkek neri
-o
o veciyeno
-ro
o şoro, şêro
kesê 3. yewkek mayki
-a
a veciyena
-ro
a şoro, şêro
kesê 1. sıxlet
-ime
ma veciyenime
-rime
ma şorime, şêrime
kesê 2. sıxlet
-ê
şıma veciyenê
-rê
şıma şorê, şêrê
kesê 3. sıxlet
-ê
ê veciyenê
-rê
ê şorê, şêrê
veciyaene
Qalıbê Emri yewkek
Qalıbê Emri sıxlet
kesê 2.
-
şo!
-rên
şorên! şêrên!
vatene
Qalıbê motışi
Qalıbê waştene
kesê 1. yewkek
-an
ez vanan
-i
ez vaci
kesê 2. yewkek neri
-ê
tı vanê
-ê
tı vacê
kesê 2. yewkek mayki
-ay
tı vanay
-ê
tı vacê
kesê 3. yewkek neri
-o
o vano
-o
o vaco
kesê 3. yewkek mayki
-a
a vana
-o
a vaco
kesê 1. sıxlet
-ime
ma vanime
-ime
ma vacime
kesê 2. sıxlet
-ê
şıma vanê
-ê
şıma vacê
kesê 3. sıxlet
-ê
ê vanê
-ê
ê vacê
vatene
Qalıbê Emri yewkek
Qalıbê Emri sıxlet
kesê 2.
-
vace!
-ên
vacên!
nêbiyayış
me-
mevace!
me-
mevacên!
amaene
Qalıbê motışi
Şıklê antışiê 2.
dereceo nezdi
Şıklê antışiê 2.
dereceo dûri
kesê 1. yewkek
-an
ezo yenan
ez nao yenan
-
kesê 2. yewkek neri
-ê
tıyê yenê
tı naê yenê
tı haê yenê
kesê 2. yewkek mayki
-ay
tıyay yenay
tı naway yenay
tı haway yenay
kesê 3. yewkek neri
-o
oyo yeno
o nao yeno
o hao yeno
kesê 3. yewkek mayki
-a
awa yena
a nawa yena
a hawa yena
kesê 1. sıxlet
-ime
maê yenime
ma naê yenime
-
kesê 2. sıxlet
-ê
şımaê yenê
şıma naê yenê
şıma haê yenê
kesê 3. sıxlet
-ê
êyê yenê
ê naê yenê
ê haê yenê
mendene
ravêrdeo diyae
ravêrdeo musae
kesê 1. yewkek
-an
ez mendan
-an
ez mendan
kesê 2. yewkek neri
-i
tı mendi
-ê
tı mendê
kesê 2. yewkek mayki
-ay
tı menday
-ay
tı menday
kesê 3. yewkek neri
-
o mend
-o
o mendo
kesê 3. yewkek mayki
-e
a mende
-a
a menda
kesê 1. sıxlet
-ime
ma mendime
-ime
ma mendime
kesê 2. sıxlet
-i
şıma mendi
-ê
şıma mendê
kesê 3. sıxlet
-i
ê mendi
-ê
ê mendê
veciyaene
ravêrdeo diyae
ravêrdeo musae
kesê 1. yewkek
-wan
ez veciyawan
-wan
ez veciyawan
kesê 2. yewkek neri
-y
tı veciyay
-ê
tı veciyaê
kesê 2. yewkek mayki
-ay
tı veciyay
-way
tı veciyaway
kesê 3. yewkek neri
-
o veciya
-o
o veciyao
kesê 3. yewkek mayki
-e, -ê
a veciyae, veciyê
-wa
a veciyawa
kesê 1. sıxlet
-yme
ma veciyayme
-yme
ma veciyayme
kesê 2. sıxlet
-y
şıma veciyay
-ê
şıma veciyaê
kesê 3. sıxlet
-y
ê veciyay
-ê
ê veciyaê
amaene
ravêrdeo diyae
ravêrdeo musae
kesê 1. yewkek
-yan
ez ameyan
-yan
ez ameyan
kesê 2. yewkek neri
-y
tı amey
-yê
tı ameyê
kesê 2. yewkek mayki
-yay
tı ameyay
-yay
tı ameyay
kesê 3. yewkek neri
-
o ame
-o
o ameo
kesê 3. yewkek mayki
-e, -ê
a ameye, amê
-ya
a ameya
kesê 1. sıxlet
-yme
ma ameyme
-yme
ma ameyme
kesê 2. sıxlet
-y
şıma amey
-yê
şıma ameyê
kesê 3. sıxlet
-y
ê amey
-yê
ê ameyê
şiyene
ravêrdeo diyae
ravêrdeo musae
kesê 1. yewkek
-yan
ez şiyan
-yan
ez şiyan
kesê 2. yewkek neri
-y
tı şiy
-yê
tı şiyê
kesê 2. yewkek mayki
-yay
tı şiyay
-yay
tı şiyay
kesê 3. yewkek neri
-
o şi
-o
o şiyo
kesê 3. yewkek mayki
-e, -ê
a şiye, amê
-ya
a şiya
kesê 1. sıxlet
-me
ma şime
-me
ma şime
kesê 2. sıxlet
-y
şıma şiy
-yê
şıma şiyê
kesê 3. sıxlet
-y
ê şiy
-yê
ê şiyê
Not: -y ’o
ke peybendê -iy de, tenya şıklê
sıxletiye ifade keno, coke ra heni nusiyeno; telefuz de –i vanê.
werdene
ravêrdeo diyae -
kerdoğ
biyoği ra antış
ravêrdeo musae
kerdoği ra antış
biyoği ra antış
kesê 1. yewkek
mı werd
ez werdan
-o
mı werdo
ez werdan
kesê 2. yewkek neri
to werd
tı werdi
-o
to werdo
tı werdê
kesê 2. yewkek mayki
to werd
tı werday
-o
to werdo
tı werday
kesê 3. yewkek neri
ey werd
o werd
-o
ey werdo
o werdo
kesê 3. yewkek mayki
ae werd
a werde
-o
ae werdo
a werda
kesê 1. sıxlet
ma werd
ma werdime
-o
ma werdo
ma werdime
kesê 2. sıxlet
şıma werd
şıma werdi
-o
şıma werdo
şıma werdê
kesê 3. sıxlet
inan werd
ê werdi
-o
inan werdo
ê werdê
daene
ravêrdeo diyae –
kerdoğ
biyoği ra antış
ravêrdeo musae
kerdoği ra antış
biyoği ra antış
kesê 1. yewkek
mı da
ez dawan
-o
mı dao
ez dawan
kesê 2. yewkek neri
to da
tı day
-o
to dao
tı daê
kesê 2. yewkek mayki
to da
tı daway
-o
to dao
tı daway
kesê 3. yewkek neri
ey da
o da
-o
ey dao
o dao
kesê 3. yewkek mayki
ae da
a dae, dê
-o
ae dao
a dawa
kesê 1. sıxlet
ma da
ma dayme
-o
ma dao
ma dayme
kesê 2. sıxlet
şıma da
şıma day
-o
şıma dao
şıma daê
kesê 3. sıxlet
inan da
ê day
-o
inan dao
ê daê
şiyene
diyae
Şıklê antışiê 2.
dereceo nezdi
Şıklê antışiê 2.
dereceo dûri
musae
kesê 1. yewkek
-an
ezo şiyan
ez nao şiyan
-
-an
ezo şiyan
kesê 2. yewkek neri
-y
tıyê şiy
tı naê şiy
tı haê şiy
-yê
tıyê şiyê
kesê 2. yewkek mayki
-yay
tıyay şiyay
tı naway şiyay
tı haway şiyay
-yay
tıyay şiyay
kesê 3. yewkek neri
-
oyo şi
o nao şi
o hao şi
-yo
oyo şiyo
kesê 3. yewkek mayki
-ye
awa şiye
a nawa şiye
a hawa şiye
-ya
awa şiya
kesê 1. sıxlet
-me
maê şime
ma naê şime
-
-me
maê şime
kesê 2. sıxlet
-y
şımaê şiy
şıma naê şiy
şıma haê şiy
-yê
şımaê şiyê
kesê 3. sıxlet
-y
êyê şiy
ê naê şiy
ê haê şiy
-yê
êyê şiyê
werdene
diyae - kerdoğ
Şıklê antışiê 2.
kesê 1. yewkek
mıno werd
mı nao werd
kesê 2. yewkek neri
toyê werd
to naê/haê werd
kesê 2. yewkek mayki
toyay werd
to naway/haway werd
kesê 3. yewkek neri
oyo werd
ey nao/hao werd
kesê 3. yewkek mayki
awa werd
ae nao/hao werd
kesê 1. sıxlet
maê werd
ma naê/haê werd
kesê 2. sıxlet
şımaê werd
şıma naê/haê werd
kesê 3. sıxlet
inanê werd
inan naê/haê werd
mendene
kesê 1. yewkek
-i biyan
ez mendi biyan
kesê 2. yewkek neri
-i biy
tı mendi biy
kesê 2. yewkek mayki
-i biyay
tı mendi biyay
kesê 3. yewkek neri
-i bi
o mendi bi
kesê 3. yewkek mayki
-i biye
a mendi biye
kesê 1. sıxlet
-i bime
ma mendi bime
kesê 2. sıxlet
-i biy
şıma mendi biy
kesê 3. sıxlet
-i biy
ê mendi biy
Not: -y ’o
ke peybendê -iy de, tenya şıklê
sıxletiye ifade keno, coke ra heni nusiyeno; telefuz de –i vanê.
veciyaene
kesê 1. yewkek
-y biyan
ez veciyay biyan
kesê 2. yewkek neri
-y biy
tı veciyay biy
kesê 2. yewkek mayki
-y biyay
tı veciyay biyay
kesê 3. yewkek neri
-y bi
o veciyay bi
kesê 3. yewkek mayki
-y biye
a veciyay biye
kesê 1. sıxlet
-y bime
ma veciyay bime
kesê 2. sıxlet
-y biy
şıma veciyay biy
kesê 3. sıxlet
-y biy
ê veciyay biy
amaene
ravêrdeo diyae
kesê 1. yewkek
-y biyan
ez amey biyan
kesê 2. yewkek neri
-y biy
tı amey biy
kesê 2. yewkek mayki
-y biyay
tı amey biyay
kesê 3. yewkek neri
-y bi
o amey bi
kesê 3. yewkek mayki
-y biye
a amey biye
kesê 1. sıxlet
-y bime
ma amey bime
kesê 2. sıxlet
-y biy
şıma amey biy
kesê 3. sıxlet
-y biy
ê amey biy
şiyene
ravêrdeo diyae
kesê 1. yewkek
-yan
ez şi biyan
kesê 2. yewkek neri
-y
tı şi biy
kesê 2. yewkek mayki
-yay
tı şi biyay
kesê 3. yewkek neri
-
o şi bi
kesê 3. yewkek mayki
-e, -ê
a şi biye
kesê 1. sıxlet
-yme
ma şi bime
kesê 2. sıxlet
-y
şıma şi biy
kesê 3. sıxlet
-y
ê şi biy
werdene
kerdoği ra antış
biyoği ra antış
kesê 1. yewkek
-i bi
mı werdi bi
ez werdi biyan
kesê 2. yewkek neri
-i bi
to werdi bi
tı werdi biy
kesê 2. yewkek mayki
-i bi
to werdi bi
tı werdi biyay
kesê 3. yewkek neri
-i bi
ey werdi bi
o werdi bi
kesê 3. yewkek mayki
-i bi
ae werdi bi
a werdi biye
kesê 1. sıxlet
-i bi
ma werdi bi
ma werdi bime
kesê 2. sıxlet
-i bi
şıma werdi bi
şıma werdi biy
kesê 3. sıxlet
-i bi
inan werdi bi
ê werdi biy
werdene
kerdoği ra antış
biyoği ra antış
kesê 1. yewkek
-ay bi
mı day bi
ez day biyan
kesê 2. yewkek neri
-ay bi
to day bi
tı day biy
kesê 2. yewkek mayki
-ay bi
to day bi
tı day biyay
kesê 3. yewkek neri
-ay bi
ey day bi
o day bi
kesê 3. yewkek mayki
-ay bi
ae day bi
a day biye
kesê 1. sıxlet
-ay bi
ma day bi
ma day bime
kesê 2. sıxlet
-ay bi
şıma day bi
şıma day biy
kesê 3. sıxlet
-ay bi
inan day bi
ê day biy
mendene
kesê 1. yewkek
-êne
ez mendêne
kesê 2. yewkek neri
-êne
tı mendêne
kesê 2. yewkek mayki
-êne
tı mendêne
kesê 3. yewkek neri
-êne
o mendêne
kesê 3. yewkek mayki
-êne
a mendêne
kesê 1. sıxlet
-êne
ma mendêne
kesê 2. sıxlet
-êne
şıma mendêne
kesê 3. sıxlet
-êne
ê mendêne
ronıştene
kesê 1. yewkek
-êne
ez nıştêne ro
kesê 2. yewkek neri
-êne
tı nıştêne ro
kesê 2. yewkek mayki
-êne
tı nıştêne ro
kesê 3. yewkek neri
-êne
o nıştêne ro
kesê 3. yewkek mayki
-êne
a nıştêne ro
kesê 1. sıxlet
-êne
ma nıştêne ro
kesê 2. sıxlet
-êne
şıma nıştêne ro
kesê 3. sıxlet
-êne
ê nıştêne ro
veciyaene
kesê 1. yewkek
-êne
ez veciyaêne
kesê 2. yewkek neri
-êne
tı veciyaêne
kesê 2. yewkek mayki
-êne
tı veciyaêne
kesê 3. yewkek neri
-êne
o veciyaêne
kesê 3. yewkek mayki
-êne
a veciyaêne
kesê 1. sıxlet
-êne
ma veciyaêne
kesê 2. sıxlet
-êne
şıma veciyaêne
kesê 3. sıxlet
-êne
ê veciyaêne
amaene
kesê 1. yewkek
-yne
ez ameyne
kesê 2. yewkek neri
-yne
tı ameyne
kesê 2. yewkek mayki
-yne
tı ameyne
kesê 3. yewkek neri
-yne
o ameyne
kesê 3. yewkek mayki
-yne
a ameyne
kesê 1. sıxlet
-yne
ma ameyne
kesê 2. sıxlet
-yne
şıma ameyne
kesê 3. sıxlet
-yne
ê ameyne
şiyene
kesê 1. yewkek
-yêne
ez şiyêne
kesê 2. yewkek neri
-yêne
tı şiyêne
kesê 2. yewkek mayki
-yêne
tı şiyêne
kesê 3. yewkek neri
-yêne
o şiyêne
kesê 3. yewkek mayki
-yêne
a şiyêne
kesê 1. sıxlet
-yêne
ma şiyêne
kesê 2. sıxlet
-yêne
şıma şiyêne
kesê 3. sıxlet
-yêne
ê şiyêne
werdene
kerdoği ra antış
biyoği ra antış
kesê 1. yewkek
-êne
mı werdêne
ez werdêne
kesê 2. yewkek neri
-êne
to werdêne
tı werdêne
kesê 2. yewkek mayki
-êne
to werdêne
tı werdêne
kesê 3. yewkek neri
-êne
ey werdêne
o werdêne
kesê 3. yewkek mayki
-êne
ae werdêne
a werdêne
kesê 1. sıxlet
-êne
ma werdêne
ma werdêne
kesê 2. sıxlet
-êne
şıma werdêne
şıma werdêne
kesê 3. sıxlet
-êne
inan werdêne
ê werdêne
daene
kerdoği ra antış
biyoği ra antış
kesê 1. yewkek
-êne
mı daêne
ez daêne
kesê 2. yewkek neri
-êne
to daêne
tı daêne
kesê 2. yewkek mayki
-êne
to daêne
tı daêne
kesê 3. yewkek neri
-êne
ey daêne
o daêne
kesê 3. yewkek mayki
-êne
ae daêne
a daêne
kesê 1. sıxlet
-êne
ma daêne
ma daêne
kesê 2. sıxlet
-êne
şıma daêne
şıma daêne
kesê 3. sıxlet
-êne
inan daêne
ê daêne
mendene
kesê 1. yewkek
-êne
ezo mendêne
kesê 2. yewkek neri
-êne
tıyê mendêne
kesê 2. yewkek mayki
-êne
tıyay mendêne
kesê 3. yewkek neri
-êne
oyo mendêne
kesê 3. yewkek mayki
-êne
awa mendêne
kesê 1. sıxlet
-êne
maê mendêne
kesê 2. sıxlet
-êne
şımaê mendêne
kesê 3. sıxlet
-êne
êyê mendêne
werdene
kerdoği ra antış
kesê 1. yewkek
-êne
mıno werdêne
kesê 2. yewkek neri
-êne
toyê werdêne
kesê 2. yewkek mayki
-êne
toyay werdêne
kesê 3. yewkek neri
-êne
oyo werdêne
kesê 3. yewkek mayki
-êne
awa werdêne
kesê 1. sıxlet
-êne
maê werdêne
kesê 2. sıxlet
-êne
şımaê werdêne
kesê 3. sıxlet
-êne
inanê werdêne
werdene
Qalıbê waştene
alternatif
kesê 1. yewkek
-i
ezo bıweri
ez do bıweri
kesê 2. yewkek neri
-ê
tıyê bıwerê
tı do bıwerê
kesê 2. yewkek mayki
-ê
tıyay bıwerê
tı do bıwerê
kesê 3. yewkek neri
-o
oyo bıwero
o do bıwero
kesê 3. yewkek mayki
-o
awa bıwero
a do bıwero
kesê 1. sıxlet
-ime
maê bıwerime
ma do bıwerime
kesê 2. sıxlet
-ê
şımaê bıwerê
şıma do bıwerê
kesê 3. sıxlet
-ê
êyê bıwerê
ê do bıwerê
amaene
Qalıbê waştene
alternatif
kesê 1. yewkek
-ri
ezo bêri
ez do bêri
kesê 2. yewkek neri
-rê
tıyê bêrê
tı do bêrê
kesê 2. yewkek mayki
-rê
tıyay bêrê
tı do bêrê
kesê 3. yewkek neri
-ro
oyo bêro
o do bêro
kesê 3. yewkek mayki
-ro
awa bêro
a do bêro
kesê 1. sıxlet
-rime
maê bêrime
ma do bêrime
kesê 2. sıxlet
-rê
şımaê bêrê
şıma do bêrê
kesê 3. sıxlet
-rê
êyê bêrê
ê do bêrê
Antışê xo zey
Hêkata wextê nıkayo, tenya verbend bı- ya
ki fêlbend şaniyeno beşna fêli ver
mendene
kesê 1. yewkek
-êne
ez (gani) bımendêne
kesê 2. yewkek neri
-êne
tı (gani) bımendêne
kesê 2. yewkek mayki
-êne
tı (gani) bımendêne
kesê 3. yewkek neri
-êne
o (gani) bımendêne
kesê 3. yewkek mayki
-êne
a (gani) bımendêne
kesê 1. sıxlet
-êne
ma (gani) bımendêne
kesê 2. sıxlet
-êne
şıma (gani) bımendêne
kesê 3. sıxlet
-êne
ê (gani) bımendêne
ronıştene
kesê 1. yewkek
-êne
ez (gani) ronıştêne
kesê 2. yewkek neri
-êne
tı (gani) ronıştêne
kesê 2. yewkek mayki
-êne
tı (gani) ronıştêne
kesê 3. yewkek neri
-êne
o (gani) ronıştêne
kesê 3. yewkek mayki
-êne
a (gani) ronıştêne
kesê 1. sıxlet
-êne
ma (gani) ronıştêne
kesê 2. sıxlet
-êne
şıma (gani) ronıştêne
Zazaki Tırki İngılızki
varan n yağmur, yağar rain
vewre m kar snow
W
Zazaki Tırki İngılızki
wae m bacı, kız kardeş, abla sister
wareza n yeğen (bacının oğlu) nephew (sisters son)
Z
Zazaki Tırki İngılızki
zımıstan n kış (mevsim) winter