Vaten:Zazaki

Wikipediya ra ensiklopediya xosere
Jump to: şiyayış, Cı geyre

Tertelê '38i[Çımey bıvırnê]

İmparatoriya Osmani de paşaa zaf rey waşto ke hukmé Désımi keré. Ni Pasaa galê Dêsımi kerdo, hama bese nêkerdo ke Dêsımi bıcêrê bınê bandıra xo u desımıja ra teuz bıcêrê. Dêsımi teuz nêdo dewleta Osmani. Tertelê '38i 1937 de gureto de, 1938 de qedêno. Tavi taine hêyan 1947 ki xover do, kou de mendê. Sebebê ni terteley ser ro zêde qesêykerdene lazım niya. Sebebê xo arezeye. Dewleta Tırki ki ze dewleta Osmani waştêne ke Dêsımi bıcêro bınê bandıra xo; Dêsım ra teuz bıcêro, dêsımıja bıcêro xızmeta eskeri. Zobin ki Mıstê Kori emsalêna Seyd Rızay u Alişéri qebul nêkerdêne, é newaştêne. Mıstê Kori kiştena Seyd Rızay u Alişéri guret bi verê çımanê xo. Dıma ki ebe fend u dubara Seyd Rızay be Alişér u néçe ağleré Désımi werte ra dardi we. Hama, inara qe jü dişmeni ver de vılé xo néna ro, hata hemlé xuyo péén dawa xoré wair veciyay, bi roştiya raa ma.

Ma 38i xovira nêkenime ! Roê þêhidanê ma þad bo.

Xal Çelker


Zazakî[Çımey bıvırnê]

Tay Zazayî xo ra vanî "Kird" û zonê xo ra zî vanî "Kirdkî" mesela Çewlîg de... Şima çi semed na mesela nênuşt ez zano (semedo ke şima vanî zaza Kurd nîyo); feqet na hereketê şima ilmî nîyo.

Êyê ke kamiya xo rınd nêzanê, ê wıni/heni vanê. Kerem kerê, ma be fıkranê bêilmkiyan meşğul mekerê. Derd u qewğa ma ita, ma rê besa, taê ki sıma werê/hurê mefiyê. Şêrê kar u gurey xo de qayt bê bıraêne/waêne. --Mirzali 11:52, 28 Temuze 2008 (UTC)

Kirmancan mîyan de tewr tay çekuya zazakî esta. çîyêko şima kenî polîtîk o. kam fikr îlmî yo kam nîyo ti nêeşkenî qerar bidî. ti bîyê profesorê zazakî ti nê qerarî danê? zazayan heta ewro xo kurd dîyo û ewro ra pey zî kurd vînenî. ê ke sey şima fikirîyenî pêro pîya 1-2 hezar kes nîyo. û kurdîstan de 3-4 mîlyon zazayî estê. bi wîkî pedîa şima nêeşkenî zazaîstan saz bikerî.

Alfabeyo Standard[Çımey bıvırnê]

Ma gereke bêhet bımanime. Wikipedia caê ronaen u vıraştena alfabey mebo. Hama no esto ke Zazaki de mıheqeq dı ‘’u'’y estê, û/ü zaf megureniyo ki lazımo. ’’û’’ hetê tarixi ra ’’ü’’ ra khanêr bo ki, sarê zımey u sarê merkezi de ki (ca be ca) ‘’ü’’ esto, yanê mıletê ma miyan de zêdêro.

Sebeta nuştena rehete ma rê "digrafi" (ebe dı herfu) diakritiku ra rındê, çıke insan nuştene de nêşkino ‘’s’’, ‘’l’’ be kerte ya ki nuqte peyda kero, yanê zey sh, lh u çıturi ke sarê zımey zey çh, ph... gureneno rındêrê.--Mirzali 21:04, 29 Temuze 2008 (UTC)

Dorood[Çımey bıvırnê]

Mesajê tu êtîya de est a.

Zazakiyê Merkezi[Çımey bıvırnê]

Bıra u wayêne! Qısa Zazakiyê Merkezi de mewzuyê behsi heti serowo, coka gani tede merkez bıvaciyo. Eke behsê xo tarixi sero bıbiyêne, o wext Zazakiyê Miyani biyêne raşt. Mirzali 00:20, 6 Kanun 2010 (UTC)

Weziyetê Zazaki[Çımey bıvırnê]

Qismê Weziyetê Zazaki ansîklopedîk nîyo. Gereka bi ilmî û bi çimêko objektîf bêro nuştiş. Neribij (mesac) 17:40, 31 Gulane 2013 (UTC)

Vırnayış (bedelnayış) u bêhetiye[Çımey bıvırnê]

Cumlê peyênê ke mı kerdi ra ser, subjektifi niyê, tenya fıkrê mı niyo. Zazaki u Kurdki sero hende kıtab u meqaley ilmi estê; ninan ra êyê ke hetê zıwanşınasiyan u iranologan esas u ilmi gêriyenê u êyê ke Zazaki be metodanê ilmiyan analiz kenê, ê dekeriyenê. Her kes, her zıwanşınas ki şeno fıkrê xo vaco, labelê tenya fıkır ilm de bes niyo, qenaet u isbat ki lazımo. Ninan têmiyan ra mekerime. --Asmêno Bêwayir (mesac) 21:32, 6 Adare 2014 (UTC)

Tesnîfkerdişê cîya-cîyayî estê. Merdim eşkeno vajo ke goreyê tayê ziwannasan wina tesnîf beno, goreyê tayênan wina beno. Kamcîn îlmî yo, kamcîn nîyo, ma nêeşkenê tiya de qerar bidê. Armancê ansîklopedîyan qerardayîş ney; tespîtkerdiş o, malumatdayîş o.
Mesela şima nuşto "Gorey İranolog Ludwig Pauli, hirê (3) diyalektê Zazaki estê". Goreyê tayênan zî di diyalektî estê, goreyê tayênan zî "diyalekt vatiş" şaş o, fek û şîveyî estê. Labelê uca de tena ca dîyayo yew fikrî. Reyna "Mabênê zıwananê İrankiyan de caê Zazaki" de zî eynî metot ameyo gurênayîş. Qismê "Weziyetê Zazaki" xora meridm vano qey yarî/henek a. Ez wazeno şima tikê ser o bifikirîyê û na meqale tikêna bibo objektîf. Neribij (mesac) 23:24, 6 Adare 2014 (UTC)
Êyê ke Zazaki Kurdki miyan de hesebenê, tı şenê metodê tesnifê inan ra yew mısal bıdê? Belê, ê lehcanê Zazaki sero fıkri hewna tam yewbini nêgênê. Labelê dı kıtaban teze de (Paul, 1998; Keskin 2008) Zazaki hirê, yewê de ki (Selcan 1998) dı lehcanê gırdan ra ibareto. Selcan Zazakiyê Merkez u Veroci keno yew lehce. Diyalektolociya Zazaki hewna neweya. Labelê heruna Zazaki sero zıwananê İrankiyan miyan de, kıtab u cıgeyrayış u tezê mıhimêr u xoriyêri estê. Raşti ke "zıwan" u "lehce"y miyan de ilmê zıwanan de sinoro kıfş çıniyo. Labelê no tenya seba zıwananê ke yewbinan ra zehf nezdiyê u mabeyn de yewqanetiye (jüqaneyine)/daimiye (continuum) esta, inan rê vêreno. Zazaki u zıwananê Kurdki miyan de na daimiye çıniya, sinori, ferqi, nê dı zıwanan miyan de beliyê. Çıman ser, wekalê sılaman. --Asmêno Bêwayir (mesac) 00:50, 7 Adare 2014 (UTC)
Tîya cayê îspatkerdişî nîyo. Meseleya tesnîfî zî sey qaîdeyê gramerî nîyo. Goreyê tayê paradîgma û şîroveyan, goreyê ekeolan ûsn. bedelîyeno. Ez her di fikran zî nuseno; labelê ti îlahîm şîroveyê xo îlawe kenî. Ti goreyê xo vanê o îlmî yo, ê bînî îlmî nîyî. Ana nêbeno ke. Gereka bêterefîye binusîyo. Neribij (mesac) 16:51, 8 Adare 2014 (UTC)
Etıya caê idiakerdışi ki niyo, bıraê mı :) Meselay tesnifi iranolociye de eşkerawa. Eke şıma tesnifanê iranologan ê binan anê, çıman ser. Ez ilmi biyaena iddiay "Zazaki aidê Kurdkiyo" nêşenan bıvêni, sebeb u kriteri lazımê. Eke wazenê, G. Aygene y aki Eyyubi inan senê qeyde kriteri naê ro, çı sebeb ra Zazaki heni tesnif kerdo, inan bia, bınuse. --Asmêno Bêwayir (mesac) 12:43, 9 Adare 2014 (UTC)
Ez mecbur nîyo ke tîya de to rê çîyêk îsbat biko yan zî biko munaqeşeyî. Sewbîna ca de ma eşkenî munaqeşe bikê. :) Ez malumat dano. La ti bi şîroveyê xo ê malumatî wazenî puç bikê. Keremê xo ra, wa şîroveyê to to rê bimano. Ti zî malumat bide. Çunke tîya ansîklopedî yo. Neribij (mesac) 08:35, 10 Adare 2014 (UTC)
Ma xora cao bin de gıraney (yaxey) yewbini ard, berd, na mesela sero :) Embazan nê meqaley de xora vıriyayışê vengano tarixi ra mısali daê, cı ra ferq u barebıraine (wertağine) asena. Eke wazenê, ê kriteran sero ez şenan meqaley hera keri. --Asmêno Bêwayir (mesac) 11:41, 10 Adare 2014 (UTC)

yew ibare[Çımey bıvırnê]

Pera zazaki de vacêno ke, Zazaki lehçey kırdaskiyo. Hem zi 20 ra zeder çıme mocneyayo. dı tewri çımey estê lakin, pele qefilyayiya. lazımo ke biyo a. Gulenherzan (mesac) 09:35, 23 Adare 2017 (UTC)