İsmail I

Wikipediya ra ensiklopediya xosere
Jump to: şiyayış, Cı geyre
Nuvola apps icon
Eno nuşte standardanê Wikipediya ra peyser mendo u mizanê xo rınd niyo!

Eno nuşte gani dest ra ravêro u reyna bınusiyo!

Tı şenay ma rê desteg bıbe. Qandê destegi, keso ke eno not nuşto tarixê vurnayışi dero u be ey/aye irtıbat kewe.
Ismail I
شاه اسماعیل یکم
Shahanshah of Iran
Lion and Sun Emblem of Persia.svg
Shah Ismail I.jpg
Shah Ismail I.
Reign 1501–1524
Successor Tahmasp I
Consort Daughter of Shirvanshah Khalilullah II
House Safavid dynasty
Father Haydar Safavi
Mother Halima Begum (also known as Martha)
Born July 17, 1487
Ardabil, Iran
Died May 23, 1524
Tabriz, Iran
Burial Ardabil, Iran

Şa İsmail ya zi Şah Xetayi, (Farski Şah İsmail), namey hukımdarê dewleta Safewiyano.

Ced u khalıkê piyê xo sırf piri biyê. O ra dıma zi ine xo eşto politika miyan, biyê hukımdari. Khalık u piyê xo hetê dışmeann ra amey kıştene. Şah İsmail zi merdımê dê xo o remno, yew ca de kerdo pil. Key ke biyo gırd, biyo hukımdarê dewlete. Vanê ke, maya xo zi keyna Uzun Hasaniya. Riyê enê ra serê dewlete Tırk benê, Tırki qeşi kenê. Tayê idia gore kokê Şa İsmaili Kurdo.

Khalıkê xo zi sırf Şafi biyo, ey ra dıme ey mezhebê xo vırno, vêrdo Şiiêni. O taw Anatoliye de Elewiy zaf biyê. Şa İsmaili zi raya des u dı imaman , Eli, felsefe u itıqadê inan gırewtê, Elewiy antê hetê xo. O taw Osmanıci zi dewletê da quwetıne biya. Selim I ordiyê xo gırewto, ameyo Çaldıran. Uca (ita) de ceng kerdo. Şah İsmail ceng kerdo vıni. Enê herbi ra veri zi, dıma zi Yawuzi Elewiyan rê zaf eziyet kerdo. Mufti ra fetwa vıraşto, fermanê Elewiyan veto.

Şah İsmaili ra tepeya zi dewleta Safewiyan hukım ramıto.

Koka Şah İsmaili[bıvırne | çımey bıvırne]

Yew merik zi namey xo Ibn Bazzaz beno. u serra 1500 de yew kitab nuseno. name kitabe xo "Safwat as-Safa" beno. No kitabe de vano ki, namey piyê khalıkê Şah ismail Sheikh Safi al-Din beno. Eno yew şêx beno. Ena sıra ra şeyhene dervaze dumano beno. ismail Sheikh Safi al-Din -> Sheikh Sadr ud-Dīn Mūsā ->Khwādja Ali->ibrahim->Sheikh Junāyd (Cünety)->Sheikh Haydar->Sa ismail.

hatan junayd, khalıke xu şeyhe zu dergah bene. keyke junayd(Cüneyt) beno şeyh, u vano gereko ma devletra ki tesir bikime. xu erzono politika. o taw sere dewletu karakoyunu jahan şah beno. hareketi cüneyd nesone xoşe ciyan şah. vaceno ki i bikişero. cüneyd i ki remeno sono le raqibi karakoyunu. o taw raqibu karakoyunu akkoyunu bene. sono vaye uzun hasan de zevecino. dısmenane xo jüneyd kişene. cae ye cüneyd lace xu haydar ceno. uki çena uzun hasan ceno. maya ismaili na cenıke bena. çı hinoki cenika uzun hasanı ki, çena rumi bena. yani heta pira ismail kurdo, ama heta mayara ki hem turkmeno hem grek (rum) o.