Ingemar Hedenius

Wikipediya ra ensiklopediya xosere
Xıl de pusula Xıl de cıgeyrayışi
Herbert Tingsten u Ingmar Hedenius

Per Arvid Ingemar Hedenius yew filofosê Swêdi yo. Ser 5 nisan 1908 maya xü ra biyo u ser 30 nisan 1982 şiyo réhmetayda xü ser. Mabênê serandê 1947 ra héta ser 1973 Üniversiteyê Uppsala, İsweç dı profesorê ilimda felsefe biyo. Êy kı her tım verniyê êy dı bendi biyê xıristiyani biyê.

Piyê Ingemar, Israel Hedenius (1868-1932) docent tıxtorê dermanan (ilacan) biyo. Dıma suka Swêd Stockholm dı 1927 ra tepya beno tıxtorê qralê Swêdi. İsrael Hedenius éyni wext dı beno serdemê Ju biyayenda Tıxtoranê Swêd u beno ézayê beledyeda Stockholmı. 1923 dı müjganeyda profesorey gêno. Kalê kı cı Per Hedenius, 1828-1896 pataloji dı profesorê do neskerdeyo (bı nam u veng o).

Maya Ingemar Anna, suka Norweç Begh dı ju aileda naskerde dı ameyo dınya. May u pi Ingemar 1905 zewicênê u no zewac ra hirê qecê ina benê. 1905 dı laceko bı namedê Per u 1909 dı zi Ingemar u waya cı Ann Marie maya xü ra benê. May u pi Ingemar hetê diyanet ra zaf dindari biyê u no zi tesirdê qecekan kerdo. 1927 dı Ingemar diploma xü giroto u mekteb ra biyo mezun u tezê xü zi felsefeciyê ê diyaneti George Berkeley ”Sensationalism and theology in Berkeley's philosophy” ser nuşnayo.

Zaney u qin (inan) kerdeni[bıvurne | çımey bıvurnê]

Hedenius bı kıtabê xü yê Zaneyen u Qin’a bı meshur. Kıtabê cı 1949 dı neşır bı u Swêd dı bi sebebê münqaşeyêdo gırd. No münaqaşe sınoranê Swêd ra vıcya u bi münaqaşadê Ewropa. Hedenius kıtabê xü dı kritikê xıristiyaney u cüwayış miyandı cayê cı/role cı kritik keno. Hedenius qandê xıristiyanan “meclisê dini” waşte. Kıtabê xü dı hire waştenê cı est bı.

  1. Waştenda piskolojiyê diyaneti dı
  2. Waştenda teoriyê zıwani
  3. Waştenda mantıqi

Hedenius vano kı: ”Xıristiyaney ver nêy hire çiyan verni dı bendo/dêso”. Her ser ”Héreketê Humanistanê Swêd” bı namedê Hedenius xelet (Hedenius-priset) vıla kenê.

Kıtabê cı[bıvurne | çımey bıvurnê]

  • 1941 – Héqê moral u rastey (Om rätt och moral)
  • 1948 – Héqê felsefeyê praktik (Om praktisk filosofi)
  • 1949 – Qin u zaneyey (Tro och vetande)
  • 1951 – Weçeynayenda vinayışê héyati (Att välja livsåskådning)
  • 1958 – Qin u vinayışê héyati (Tro och livsåskådning)

Çıme[bıvurne | çımey bıvurnê]