Ravêr zerreki

Zazakipediya:Zazakiyê Grafematikio Standard

Wikipediya, ensiklopediya xosere ra

Zazakiyê Grafematikio Standard:

  • Peybend -ış zıwano standard de naman ifade keno.
  • Peybend -en zıwano standard de wextqısan ifade keno.
varyantê çekuye çekuya standarde eslê çekuye netice
nuştoğ, vatoğ, kerdox, vıraştox-oğermenki: -oğ oɫŞablon:Done
dewıc, dewıj, dewız-ıcŞablon:Done
kerdış, bermayis, gırewtış, qırayis-ışfarskiyo miyanên: -ışnŞablon:Done
kerdene, kerdenı, kerden-enfarskiyo miyanên, partki: -enŞablon:Done
verên, miyanên, verin, miyanin-ênŞablon:Done
zürker, zürkar, nuşkar, wendekar, karker, karkar-karewıstki: kāre-Şablon:Done
varyantê çekuye çekuya standarde eslê çekuye netice
ni-, nı-, nê- (nımune: nêweş, nêkeno)nê-ewıstki: ne-Şablon:Done

Zemirê kesan:

pers/num varyantê çekuye çekuya standarde eslê çekuye netice
Rectus
1.sg.ez, azezewıstki: ezêm, partki: ezŞablon:Done
2.sg.tı, tutuewıstki: tū-, farskiyo khan: tu-Şablon:Done
3.sg.m.o, u, aw, wıopartki: ōŞablon:Done
3.sg.f.a, aya, yaaŞablon:Done
1.pl.mamaewıstki: āhmāke-Şablon:Done
2.pl.şıma, sımaşımaewıstki: xşmāke-Şablon:Done
3.pl.ê, iêŞablon:Done
Obliquus
1.sg.mı(n), mınmı(n)partki: menŞablon:Done
2.sg.to, tu, tü, tıtoŞablon:Done
3.sg.m.ey, yı, yi, ieyŞablon:Done
3.sg.f.aye, aya, yêayeŞablon:Done
1.pl.mamaewıstki: āhmāke-Şablon:Done
2.pl.şıma, sımaşımaewıstki: xşmāke-Şablon:Done
3.pl.inu, inan, yininanŞablon:Done

Sufiksê zemiranê kesan:

varyantê çekuye çekuya standarde eslê çekuye netice
ezan, ezon, ezane, ezune, eza, ezu, ezoezanfarskiyo miyanên, partki: -ān (konyunktif)Şablon:Done
tıya, tıyi, tıyê, tıyaytıyayfarskiyo miyanên: -āy (konyunktif)Şablon:Done
oyo, uyu, awooyopartki: ōŞablon:Done
awa, aya, ayawa
mayim, mayime, mayi, mayêfarskiyo miyanên: -ēm
şımayê, şımayişımayêfarskiyo miyanên: -ēdŞablon:Done
êyê, iyiêyêfarskiyo miyanên: -ēndŞablon:Done

Zemirê demostrativi:

pers/num varyantê çekuye çekuya standarde eslê çekuye netice
Rectus
Maskulinno, eno, ano, ın, enno, enoŞablon:Done
Femininna, ena, ana, ınana, enaŞablon:Done
Pluralnê, enê, ani, ni, ıninê, enêŞablon:Done
Obliquus
Maskulinney, eney, ani, ni, ıniney, eneyŞablon:Done
Femininnaye, enaye, anaye, ınayenaye, enayeŞablon:Done
Pluralninan, eninan, aninu, ninu, ıninninan, eninanŞablon:Done
Kasus singular masculine singular feminine plural eslê çekuye
Rectus-a
Obliquus-a-an-êfarskiyo miyanên: -ān
Kasus Formê be izafey mane
Rectusher-ê ciran-ikomşunun (eril) eşeği (eril)
.her-a ciran-ikomşunun (eril) eşeği (dişil)
.her-a ciran-ekomşunun (dişil) eşeği (dişil)
.her-ê ciran-ikomşunun (eril) eşekleri (çoğul)
.her-ê ciran-ankomşuların (çoğul) eşekleri (çoğul)
Obliquusher-ê ciran-ikomşunun (eril) eşeğini (eril)
.her-a ciran-ikomşunun (eril) eşeğini (dişil)
.her-a ciran-ekomşunun (dişil) eşeğini (dişil)
.her-an-ê ciran-ankomşunun (eril/dişil) eşeklerini (çoğul)
.her-an-ê ciran-ankomşuların (çoğul) eşeklerini (çoğul)

Atributi:

funksiyon kasus genus substantive adjektive mane
PrädikativRectusm.sg.her-Øgewr-oeşek (eril) gridir
..f.sg.her-egewr-aeşek (dişil) gridir
..pl.her-igewr-êeşekler grilerdir (çoğul)
AttributivRectusm.sg.her-ogewr-Øgri eşek (eril)
..f.sg.her-agewr-egri eşek (dişil)
..pl.her-êgewr-igri eşekler (çoğul)
AttributivObliquusm.sg.her-êgewr-igri eşeği (eril)
..f.sg.her-agewr-egri eşeği (dişil)
..pl.her-an-êgewr-angri eşekleri (çoğul)

Wextê nıkay (present) indicative:

varyantê çekuye indicative eslê çekuye netice
manenan, manenon, manenane, manenune, manena, manenu, manenoez manenanfarskiyo miyanên: -ānŞablon:Done
manena, maneni, manenê, manenay manenayfarskiyo miyanên: -āyŞablon:Done
maneno, manenuo manenopartki: ōŞablon:Done
manenaa manenaŞablon:Done
manenim, manenime, maneni, manenêfarskiyo miyanên: -ēm
manenê, manenişıma manenêfarskiyo miyanên: -ēdŞablon:Done
manenê, maneniê manenêfarskiyo miyanên: -ēndŞablon:Done

Wextê nıkay (present) continuative:

continuative eslê çekuye netice
ezo manenanfarskiyo miyanên: -ānŞablon:Done
tıyay manenayfarskiyo miyanên: -āyŞablon:Done
oyo manenopartki: ōŞablon:Done
awa manenaŞablon:Done
mao manenimefarskiyo miyanên: -ēm
şımaê manenêfarskiyo miyanên: -ēdŞablon:Done
êyê manenêfarskiyo miyanên: -ēndŞablon:Done

Wextê nıkay (present) subjunctive:

subjunctive eslê çekuye netice
ez bımananfarskiyo miyanên: -ānŞablon:Done
bımanêfarskiyo miyanên: -ēhŞablon:Done
o bımanopartki: ōŞablon:Done
a bımanopartki: ōŞablon:Done
ma bımanimefarskiyo miyanên: -ēm
şıma bımanêfarskiyo miyanên: -ēdŞablon:Done
ê bımanêfarskiyo miyanên: -ēndŞablon:Done

Wextê nıkay (present) imperative:

varyantê çekuye imperative eslê çekuye netice
----
bımane, bımanı bımaneŞablon:Done
bımano, u bımanuo bımanopartki: ōŞablon:Done
bımanoa bımanopartki: ōŞablon:Done
bımanime, bımanim bımani, bımanêma bımanimefarskiyo miyanên: -ēm
bımanê, bımanên, bımaninbımanênŞablon:Done
bımanê, bımaniê bımanêfarskiyo miyanên: -ēndŞablon:Done

Wextê veri (preterite):

indicative continuative
ez mendanezo mendan
mendaytıyay menday
o mendoyo mend
a mendeawa mende
ma mendimemao mendime
şıma mendişımaê mendi
ê mendiêyê mendi

Wextê veri -gumankerdene- (perfect):

indicative continuative
ez mendanezo mendan
mendaytıyay menday
o mendooyo mendo
a mendaawa menda
ma mendimemao mendime
şıma mendêşımaê mendê
ê mendêêyê mendê

Wextê veri -raverberdene- (imperfect):

varyantê çekuye indicative subjunctive eslê çekuye netice
mendêne, mendên, mendinez / tı / o / a / ma / şıma / ê mendêne... bımendênepartki: -ahên

Wextê veri ra raver (pluperfect):

indicative
ez mend bi
mend bi
o mend bi
a mend bi
ma mend bi
şıma mend bi
ê mend bi

Wextê veri ra raver (pluperfect):

participium neri ma[y]ki xeylê
agentive---
preteritalmendemendiyemendey

-e / -, -ı, (-y), -ye

[bıvurne | çımeyi bıvurne]
  • Peybend -e çekuya de maykiye ifade keno. No veng taê fekanê Zazaki de vurriyo, biyo ı ya ki nêmendo, erziyo u biyo vindi.
varyantê çekuye çekuya standarde netice note
dae, dayedaeŞablon:Doneae
ma, mae, may, mayemaeŞablon:Done
  • Vocative, halê vengdayışio neri
varyantê çekuye çekuya standarde netice
apoapoŞablon:Done
babo, bavo, bawobaboŞablon:Done


  • vocative, halê vengdayışio mayki
varyantê çekuye çekuya standarde netice
daê!, dayê!?
waê, wa?

Bıvênên / qayt ke

[bıvurne | çımeyi bıvurne]