Hemşinki

Wikipediya ra ensiklopediya xosere
Xıl de pusula Xıl de cıgeyrayışi
Hemşinki
Diyalekt
Şınasiye
Kodê zıwani
Glottolog Homs1234
Xısusiyetê zıwani
Keye *Zıwanê Hind u Ewropa

Hemşinki (be Hemşinki: Հոմշեցմա; Homşetsi ya zi Homşetsi lizu) jew zuano Ermeniyo ke zımey-rocvetışi Tırkiya de terefi Hemşinıcan ra qal beno. Hemşinki jew feki Ermenikiyo. Zuanê Hemşinıcan Tırkiya teber de Ermenıstan u tay mıntıqani Rusya de ki qali beno. Hemşinıci rıstım de Ermeniyo emma ê mısılman biyi u a ri ra inan ri vaciyeno Hemşinıc. Zuanê Hemşinki miyandê Tıkiya Artvin de, dewê suka Hopa de, Borçka de u mıntıqay Marmara de tay cayan de qal beno. Amorê qalkerdoğanê zuanê Hemşinki 39.000 - 44.000 miyan dero.[1] Zuanê Hemşinki Tırkiya de be Alfabey Latinki, Ermenıstan de be Alfabey Ermeniki u Rusya de be Alfabey Kırilki nusiyeno. Gorey referansê Ermenıstani amorê xıristyan Hemşinıcan 200,000o.[2] Zuanê Hemşinki atlasê UNESCO de bınê tehlikey vinibiyayışi dero[3] u hêdi hêdi vini beno.[4]

Hemşinki u Zazaki[bıvurne | çımey bıvurnê]

Zazaki Hemşinki Zazaki Hemşinki Zazaki Hemşinki Zazaki Hemşinki
ez yes lew berbuk Tı se keni? İnç bes es da? goş onguç
tun va kalaş keye dun pısıng gadu
o/a an navık pord ameyene egoğnoun kutık şun
ma mek gi keşkur niyo çık mar cucu
şıma tuk leyr sebi -o/a -ek nengu aunk
ê aner kerge varek marde/maye yema keynek axçke
im camerd igit pi/pêr dat estor tsi
to es goşt çiçik qıc dağa ro ked
ey/ay a dik akçelut dest tef veng tsen
şıma ik germ mola çım açwil vewr tszun
inan en voçh dından arga mı werd anu udim

Amori[bıvurne | çımey bıvurnê]

Zazaki Hemşinki
yew mek
ergus
hiri yek
çeher çörs
ponc hink
şeş oxte
howt ute
heşt vetsa
new sone
des das

Gırey nezdi[bıvurne | çımey bıvurnê]

Referansi[bıvurne | çımey bıvurnê]

  1. 1975 yılı köy nüfusu kayıtlarına göre anadili Ermenice 24.000, Türkçe olan 15-20.000 Müslüman Hemşinli bulunmaktadır. P. A. Andrews, Ethnic Groups in the Republic of Turkey, Reichert, Wiesbaden, 1989, s. 130
  2. http://www.yerkir.am/
  3. http://www.haberturk.com/polemik/haber/717876-turkiyede-15-dil-tehlikede
  4. United Nations Educational, Scientific and Cultural Organisation (UNESCO), "Atlas of the World's Languages in Danger", February 2009.