Lekî
Wikipediya ra ensiklopediya xosere
(Redirected from Leki)
Lekî lehçeyanê Ziwanê Kurdkî ra yew a. Zaf nêzdîya Kelhurî ya. Heta tay kesan gore Lekî yew şîweyê Kelhurî (Kurdîya Xwarig) ya (bwn: Wikipedîyaya Lekî). Labelê seba ke lekî nêzê Lurkî û Farskî ya, binê tesîrê înan de menda. Ti ra zaf çekuyî girewtî.
Lekî Başur Rojhilatê Kurdistan de, Lekîstan, Lorîstan, Îlam, Pahla û Hemedan de, hetê kurdanê Şîîyan ra yena qisekerdiş. Goreyê Anonby Lekî mabeynê Kurdkî û Lurkî de yew pird a.
Çend eşirî Lekan Başurê Kurdistan de Deşta Germîyan de ciwîyenê. Tirkîye de mintiqaya Haymana yê Enqere û Vakurê Kurdistan de zî eşîrî Lekan ra Şêxbizinî, Hemewendî estê û bi Lekî qiseykenê.
Fekê lekî[bıvurne]
- Biranewenî: Vakurê Loristan
- Şêx bizinkî: Vakure Kurdistan û Tirkiye
- Harsînî: Qezaya Harsîn (mabeynê Kirmaşan û Loristan)
- Silaxûrî: Lekîstan ( Başurê Hemedan, mintiqaya Silaxûr)
Lekî û lehçeyê binê Kurdkî[bıvurne]
| Lekî | Feylî | Kelhurî | Soranî | Kurmancî | Hewramî | Zazaki |
|---|---|---|---|---|---|---|
| wehar, vihar | wehar | wehar | behar, wehar | bihar, behar | wehar | wisar, wesar |
| tawsan | tawsan | tawsan | hawîn, hamîn, tawsan | havîn | hamna, hamîn | amnan, hamnan |
| payîz | payîz | payîz | payîz | pehîz, payîz | payîz | payîz |
| varan, waran, veşt | waran | waran | baran, waran, verişt | baran | - | varan |
| çem | çaw | çaw | çaw | çav | çem | çim |
| dit, afiret | dut | dut | kiç | keç, dot | - | kêna, kêneke |
| kur | kur | kur | kur | kur | - | laj |
| gurdale | gurdale | gurdale | gurdale | gurçik | - | gurçike |
| ayîl | minal | minal | mindal | zarok | - | gede, doman |
| wijim | xwem | xwem | xom | ez bi xwe | wêm | ez bi xo |
| minîş | minîş | minîş | minîş | ez jî / min jî | minîş | ez zî, mi zî |
| ketin | keftin | keftin | kewtin | ketin | - | kewtene |
| aîtin, aîştin | xistin | xistin | hawêştin | avêtin | - | eştene |
| (mi) hetim | (mi) hatim | (mi) hatim | (min) hatim | ez hatim | - | ez ameya |
| (mi) merim/mexwim | (mi) xwem/xwerim | (mi) xwem/dixwem | (min) exwem/dexom | ez dixwim | min meweru | ez wena |
| (mi) nanim hward | (mi) nan xwardim | (mi) nan xwardim | (min) nanim xward | min nan xward | - | mi nan werd |
| (mi) nane merim/mexwim | (mi) nan xwem | (mi) nan xwem | (min) nan dexwim | ez nanê dixwim | - | ez nan wena |
| (mi) nanme mehward | (mi) nan xwardisim | (mi) na xwardêam | (min) nanim dexward | min nan dixward | - | mi nan werdîn |
| (mi) hetime | (mi) hatime | (mi) hatime | (min) hatûme | ez hatime | - | ez ameya |
| (mi) hetüm | (mi) hatüm | (mi) hatüm | (min) hatibûm | ez hatibûm | - | ez ameybîya |
Çıme[bıvurne]
|
|||||